Thơ hay thật mà người thì… hay giả

TT – Trong mấy ngày qua, cái tên “nhà thơ nữ VN Đào Kim Hoa” được các blogger ở Trung Quốc đại lục, Đài Loan ngợi ca liên tục khi chính những vần thơ của bà đã làm blog của Hồng Đức Thanh (Đài Loan) đoạt giải thưởng blog tiếng Hoa xuất sắc nhất toàn cầu lần thứ tư.

“Có một chút hương trong mơ, cho đá mềm đi cho núi ấm lên – thơ của nhà thơ nữ VN Ðào Kim Hoa” là tiêu đề blog của Hồng Ðức Thanh được in thành tập sách Bạn phải đến VN vừa ra mắt độc giả Ðài Loan ngày 11-6, lại tiếp tục tạo nên “làn sóng hâm mộ” của công dân mạng. Thế nhưng, khi tìm đọc những bài thơ của Ðào Kim Hoa, nhà văn – nhà báo Trang Hạ phát hiện đó thực chất là thơ của Hữu Thỉnh (Thư mùa đông, Thơ viết ở biển) và Lò Ngân Sủn (Người đẹp, Ðứng trước em). Câu thơ dùng làm tiêu đề trên blog của Hồng Ðức Thanh thực chất là câu thơ trong bài Thư mùa đông của Hữu Thỉnh.

Vậy Ðào Kim Hoa là ai? Theo chúng tôi được biết, Ðào Kim Hoa chưa bao giờ được nhắc đến với tư cách là một nhà thơ, mà những nhà văn hội viên từng đi nước ngoài đều biết bà công tác ở ban đối ngoại Hội Nhà văn VN. Bà Hoa cũng là hội viên Hội Nhà văn VN sinh hoạt ở mảng dịch thuật. Thế tại sao “thơ hay của Ðào Kim Hoa” lại phổ biến rộng khắp trên blog tiếng Hoa? Tìm hiểu thì hóa ra vào tháng 9-2001, bà Ðào Kim Hoa với tư cách là một nhà thơ VN (mà hành trang là bốn bài thơ của Hữu Thỉnh và Lò Ngân Sủn) đã tham dự Festival thơ quốc tế Ðài Bắc. Nhà thơ – dịch giả Trần Lê (Ðài Loan) là người đã chuyển ngữ bốn bài thơ trên sang tiếng Hoa.

Có một chi tiết hết sức thú vị là khi vào Google tìm kiếm từ khóa tên “nữ nhà thơ Ðào Kim Hoa” thì hiển thị hơn 20.000 trang tiếng Hoa liên quan, còn trang tiếng Việt rất lèo tèo, chủ yếu là thông tin về vụ “xìcăngđan đạo thơ” này. Ðạo thơ, mạo danh hay có sự nhầm lẫn như bà Hoa nói? Có lẽ nào ban tổ chức mời đích danh một người đến dự festival thơ chỉ để… đọc thơ người khác? Câu kết luận còn bỏ ngỏ, điều khiến chúng ta vừa cảm thấy hài hước vừa xót xa là những lời ca ngợi hồn nhiên thơ Việt kia đã… trao tặng nhầm người.

Chúng ta cũng thấy người thì giả danh nhưng thơ hay là có thật, tất nhiên không chỉ ở bốn bài thơ (mượn mà không hỏi) này mà còn ở những bài thơ khác của những nhà thơ khác. Ở đây chúng ta có quyền đặt câu hỏi rằng liệu lâu nay có sự khuất tất nào ở “cửa đi nước ngoài” của các nhà thơ, nhà văn VN hay không? Tại sao với những chương trình lớn như festival thơ quốc tế đầu tiên (Liên hoan thơ Ðài Bắc lần 2) với chủ đề “Kinh đô thơ năm mở đầu – vinh danh thi ca châu Á-Thái Bình Dương” lại không được phổ biến rộng rãi, không có sự xét chọn công khai?

Phía đơn vị tổ chức là Ðài Loan khi phát hiện vụ này, họ sẽ nghĩ gì về nhà thơ và đất nước VN? Họ muốn mời một nhà thơ “chính hiệu” đến “kinh đô thơ” dự lãm hay mời một cán bộ đối ngoại của Hội Nhà văn VN? Và còn niềm tin, tình cảm yêu thương mà những công dân mạng tiếng Hoa đã trót dành cho một “nhà thơ nữ VN”? Họ đâu biết rằng VN còn nhiều nhà thơ đương thời tài năng khác.

Giờ đây có lẽ cách sửa sai tốt nhất là giới thiệu thơ hay VN ra nước ngoài nhiều hơn nữa. Tất nhiên là thơ phải đúng người, tránh tình trạng thơ thì hay thật mà người thì… hay giả (!).

TRẦN NHÃ THỤY – Báo tuổi trẻ

——————————————————————————

Nhà văn Nguyễn Trí Huân:
Tôi hi vọng đây chỉ là sự nhầm lẫn

Trao đổi với Tuổi Trẻ xung quanh “nghi án” này, nhà văn NGUYỄN TRÍ HUÂN – phó chủ tịch kiêm trưởng ban kiểm tra Hội Nhà văn VN – cho biết:

- Báo chí vừa đưa tin, vừa qua lại là hai ngày nghỉ nên tôi chưa nhận được báo cáo chính thức. Tuy nhiên chiều 20-6, chị Ðoàn Thị Lam Luyến – giám đốc Trung tâm bản quyền của hội, và anh Trần Hữu Tòng – phó ban kiểm tra – đã gọi điện cho tôi để báo cáo miệng và đề nghị làm rõ vụ việc. Tôi đã gọi điện cho chị Ðào Kim Hoa yêu cầu giải trình trong khi chờ đợi văn bản giải trình chính thức. Chị Ðào Kim Hoa đã giải trình qua điện thoại cho tôi – với tư cách trưởng ban kiểm tra của Hội Nhà văn như sau:

Tháng 9-2001, chị Ðào Kim Hoa có nhận được giấy mời đích danh đi dự trại sáng tác văn học tại Ðài Bắc, thời gian một tháng. (Là phó ban đối ngoại của Hội Nhà văn rất nhiều năm nay, chị Hoa tham dự các chuyến công tác nước ngoài cùng các nhà văn VN là rất bình thường. Có điều tôi hơi ngạc nhiên là lần này phía bạn mời đích danh chị Hoa đi dự trại sáng tác).

Trong khoảng thời gian ở trại sáng tác, ban tổ chức có mở một festival thơ và chị Hoa có lên đọc thơ. Trước khi đọc, chị có nói rõ: “Tôi có làm thơ nhưng không hay, sau đây tôi xin đọc bốn bài thơ của hai nhà thơ rất nổi tiếng của VN” và đã đọc thơ của anh Hữu Thỉnh và anh Lò Ngân Sủn. Sau mỗi bài thơ, chị đều có nói rõ chị (cùng một dịch giả Mỹ mà tôi quên tên) là người dịch bài thơ. Chị Hoa rất bất ngờ về những thông tin mà báo chí vừa đưa ra.

Tôi cũng đã yêu cầu chị Trinh Bảo – phó tổng biên tập báo Văn Nghệ, một dịch giả tiếng Trung – kiểm tra xem có thể trong tiếng Trung “dịch giả” có khi nào bị phát âm hay viết lẫn với “tác giả” không. Nhưng chị Trinh Bảo nói rằng khả năng đó rất khó xảy ra.

* Nhưng thưa ông, làm sao có thể chỉ từ buổi đọc thơ mà phía Ðài Loan lại có văn bản để in. Ở nước ngoài, chuyện bản quyền rất chặt chẽ, chắc chắn phải có văn bản thỏa thuận chính thức thì người ta mới dám dịch, in và phát hành rộng rãi như vậy?

- Thứ hai (tức hôm nay 22-6 – PV) này, Hội Nhà văn sẽ có công văn sang phía Ðài Loan để nhờ cung cấp thông tin về tất cả những tình tiết, người và việc liên quan. Nhưng theo tôi, trong trường hợp này, các nhà thơ bị “cầm nhầm” mất ít mà chị Hoa mất nhiều: danh dự, uy tín, sự nghiệp…

Chị Hoa là người thực hiện chuyến đi một mình, nên những gì xảy ra trong chuyến đi chỉ có chị Hoa là người biết rõ nhất. Vì thế chị Hoa có quyền và nghĩa vụ phải chủ động liên lạc với cơ quan, đối tác đã mời mình để yêu cầu xác nhận lại những thông tin mà chị Hoa cho là chưa chuẩn xác. Chị Hoa nói có cung cấp bản dịch tiếng Anh của bốn bài thơ đó cho phía Ðài Loan, ghi rõ tác giả ở trên và hai dịch giả ở dưới, văn bản đó, nếu có, phải được đưa ra làm bằng chứng xác nhận.

Chị Hoa cũng cần phải chủ động liên lạc với dịch giả Trần Lê để xác minh tất cả thông tin mà báo chí Ðài Loan đã đưa theo bản dịch của dịch giả này.

* Thưa ông, còn nếu tất cả những cáo buộc về việc dịch giả Ðào Kim Hoa là sự thật?

- Thì không thể chấp nhận được. Vì anh Hữu Thỉnh thì quá nổi tiếng ở VN, lại là lãnh đạo trực tiếp ở cơ quan chị Hoa; anh Lò Ngân Sủn cũng nổi tiếng, lại từng cùng cơ quan Hội Nhà văn. Bốn bài thơ của hai anh hầu như ai yêu thơ ở VN cũng thuộc. “Cầm nhầm” thơ con cóc của Nguyễn Trí Huân thì không ai biết, chứ cầm nhầm thơ Hữu Thỉnh và Lò Ngân Sủn thì khác gì tự sát trong văn chương. Cho nên tôi vẫn hi vọng đấy chỉ là sự nhầm lẫn.

Nếu là sự thật, ngoài việc phải nhận những hình thức kỷ luật với tư cách hội viên Hội Nhà văn, chị Hoa còn phải đối mặt với công luận và với lương tâm mình, đó mới là sự trừng phạt nặng nề nhất.

Bà Đào Kim Hoa kêu oan

Việc dịch giả Đào Kim Hoa bị nghi “đạo” bốn bài thơ: Thư mùa đông, Thơ viết ở biển, Người đẹp, Đứng trước em của hai nhà thơ Hữu Thỉnh và Lò Ngân Sủn để được vinh danh tại Festival thơ quốc tế Đài Bắc và sau đó nhận được sự hâm mộ của nhiều người yêu thơ các nước châu Á đang khiến làng văn chương trong nước xôn xao và bất bình.

Người trong cuộc kêu “oan”

Trong khi giới văn chương phẫn nộ thì người trong cuộc, bà Đào Kim Hoa, chỉ cho đó là một sự hiểu lầm. Theo bà Hoa, bà được mời tham dự festival thơ quốc tế tại Đài Bắc năm 2001 hoàn toàn với tư cách cá nhân chứ không phải do Hội Nhà văn Việt Nam cử đi, dù bà luôn giới thiệu mình là nhà thơ – dịch giả chứ chưa bao giờ giới thiệu mình là nhà thơ.

Trả lời thắc mắc rằng tại sao một dịch giả lại được mời tham dự một festival về thơ ca, bà Hoa cho rằng vì bà làm ở Ban Đối ngoại Hội Nhà văn Việt Nam nên có quen với điều phối viên của chương trình và được mời trực tiếp nhờ mối quan hệ đó.

“Ban tổ chức đã yêu cầu mỗi nhà thơ phải gửi 4 bài thơ, tôi đã email lại là tôi không có thơ. Thơ tôi đã gửi cho ban tổ chức là 2 bài của nhà thơ Lò Ngân Sủn: Đứng trước em và Người đẹp (Standing before you; Beautiful woman – Translated by Dao Kim Hoa and Joseph Duemer) và một chùm thơ của nhà thơ Hữu Thỉnh: Thư mùa đông, Thơ viết ở biển, Đợi, Hỏi, Tạm biệt Sầm Sơn, Thơ dưới mái hiên (Winter letter; Poem written by the sea; Waiting; Questions; Good-bye beach Sam Son; Poem under the porch roof – Translated by Dao Kim Hoa and Joseph Duemer)”- bà Hoa trần tình với báo chí.

Cũng theo bà Hoa, trong khuôn khổ festival, bà đã đọc bốn bài thơ trên và cũng nói rõ đây là tác phẩm của hai nhà thơ nổi tiếng Việt Nam là Hữu Thỉnh và Lò Ngân Sủn…

Bà Hoa khẳng định: “Tôi không biết tiếng Trung, dịch giả Trần Lê chưa bao giờ liên hệ với tôi. Về nguyên tắc, tôi có tác quyền với bản dịch tiếng Anh, khi chuyển ngữ sang tiếng khác, tôi cũng cần được hỏi ý kiến. Nếu như họ liên hệ với chúng tôi trước khi chuyển ngữ, chắc chắn sẽ không có sự nhầm lẫn tai hại như bài báo đã nêu”.

Thậm chí bà Hoa còn cho biết, trước khi đến Đài Bắc, bà đã xin phép nhà thơ Hữu Thỉnh và Lò Ngân Sủn được mang thơ tham dự festival. Tuy nhiên, như đã nói ở trên, cả hai nhà thơ này đều phủ định việc đồng ý cho bà Hoa mang thơ của mình đi tham dự festival thơ ở nước ngoài.

Bà Đào Kim Hoa không thành thật?

Trong khi bà Đào Kim Hoa chỉ xem sự việc đang gây ồn ào của mình là sự hiểu nhầm thì dịch giả Trần Lê (Đài Loan), trong cuộc trao đổi với nhà văn Trang Hạ, cho rằng theo những gì dịch giả này được biết thì chưa bao giờ bà Đào Kim Hoa cho phía ban tổ chức biết sự thật rằng bà không phải là tác giả của bốn bài thơ gửi đến festival. Dịch giả này cũng cho rằng bà Đào Kim Hoa đã chiếm một suất mời của nhà thơ Việt Nam tại festival thơ này và hành vi của bà Hoa là không thành thật.

Trong tuyển tập thơ của các nhà thơ nước ngoài tới Đài Loan, “nhà thơ” Đào Kim Hoa được giới thiệu trang trọng 10 trang, trong đó ngoài lý lịch, ảnh chân dung, tác phẩm tiêu biểu… còn bốn bài thơ của bà. Tất cả những bài thơ này đều do chính bà Đào Kim Hoa cung cấp cho ban tổ chức bằng tiếng Anh và được biết, bà Hoa đã ký một bản hợp đồng bản quyền với ban tổ chức vào trước ngày đi, trong đó có cam kết bốn bài thơ này là do bà sáng tác.

Phía Đài Loan cho biết sẵn sàng cung cấp cho Việt Nam những văn bản quan trọng chứng thực sự việc, như: hồ sơ, các bản fax, các hợp đồng bản quyền, để chứng tỏ sự làm việc nghiêm túc, tôn trọng tác quyền của phía Đài Loan. Những nhà văn, nhà thơ Đài Loan góp phần tổ chức nên festival tôn vinh thơ Đài Bắc đã vô cùng sửng sốt và thậm chí không thể tin nổi vụ việc này. Khi được thông báo sự việc này, họ đều lấy làm tiếc cho chương trình tưởng đã toàn vẹn, thành công, gây tiếng vang trong làng thơ quốc tế.

—————————————————————————–

Hội Nhà văn yêu cầu bà Hoa giải trình

Nhà văn Nguyễn Trí Huân, Phó Chủ tịch kiêm Trưởng ban Kiểm tra Hội Nhà văn Việt Nam cho biết đã yêu cầu bà Đào Kim Hoa giải trình và nếu những cáo buộc về việc dịch giả Đào Kim Hoa “cầm nhầm” tác phẩm của người khác là đúng thì sẽ phải nhận hình thức kỷ luật của hội.

Theo nhà văn Nguyễn Trí Huân, bà Đào Kim Hoa là người thực hiện chuyến đi một mình nên những gì xảy ra trong chuyến đi này, chỉ bà Đào Kim Hoa là rõ nhất. Vì thế, bà Đào Kim Hoa có nghĩa vụ liên lạc với đối tác đã mời mình để yêu cầu xác nhận những thông tin chưa chuẩn xác. Nếu bà Đào Kim Hoa cung cấp bản dịch tiếng Anh của bốn bài thơ cho phía Đài Loan, trong đó ghi rõ tên tác giả và dịch giả thì phải đưa bản dịch đó ra làm bằng chứng.

Một trong những yêu cầu nữa mà Hội Nhà văn đưa ra đối với bà Đào Kim Hoa là phải chủ động liên lạc với dịch giả Trần Lê để xác minh những thông tin mà báo chí Đài Loan đã đưa theo bản dịch của dịch giả này.

“Nghi án” bà Đào Kim Hoa “cầm nhầm” thơ: Sẽ sớm xử lý

Trao đổi với phóng viên Tuổi Trẻ chiều 23-6, nhà văn Nguyễn Trí Huân – phó chủ tịch Hội Nhà văn VN, cho biết: “Ban kiểm tra của hội đang khẩn trương kiểm tra các tài liệu, chứng cứ liên quan về việc bà Đào Kim Hoa “cầm nhầm” thơ của nhà thơ Hữu Thỉnh và Lò Ngân Sủn và cho xuất bản tại Đài Loan.

Vụ việc sẽ được xác minh và xử lý sớm, nghiêm minh nhưng cũng hết sức thận trọng, tế nhị để tránh gây oan ức cho người trong cuộc.

Cũng trong chiều qua, bà Đào Kim Hoa khẳng định với Tuổi Trẻ: “Tất cả những gì cần nói tôi đã nói hết trên báo chí cũng như tường trình với ban kiểm tra, tôi không muốn nói thêm bất cứ điều gì”.

Trong khi đó, trên các diễn đàn Internet ở Đài Loan và Trung Quốc đại lục đến nay vẫn chưa có phản ứng gì về vụ bà Đào Kim Hoa đã “mượn” thơ của hai nhà thơ Hữu Thỉnh và Lò Ngân Sủn. Thậm chí các bài thơ này vẫn được chuyền tay nhau trên các mạng Internet ở Đài Loan và Trung Quốc đại lục. Điển hình như trên trang mạng Baidu (http://hi.baidu.cn) – mạng tìm kiếm lớn nhất của Trung Quốc và mạng thơ ca trên mạng (http://www.chinapoesy.com), tên bà Đào Kim Hoa – “thi nhân của VN” và các bài thơ đã được dịch ra tiếng Hoa vẫn còn tồn tại.

Được biết bà Đào Kim Hoa tham dự trại sáng tác Đài Bắc tháng 9-2001 với tư cách nhà thơ, trong khi năm 2001 bà công tác ở Hội Nhà văn với chức danh nhân viên ban đối ngoại. Cũng trong năm 2001 bà làm đơn xin vào Hội Nhà văn nhưng đã bị bác, năm 2002 bà Hoa mới được kết nạp vào hội với tác phẩm dịch Kalevala (sử thi Phần Lan) từ tiếng Anh.

Tiếp tục phát hiện doanh nghiệp vi phạm bản quyền phần mềm

TinMoi – Vừa qua Đoàn thanh tra liên ngành bao gồm Thanh tra Bộ Văn hóa – Thể Thao và Du lịch và Cục Cảnh sát Phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao ( Bộ Công An) đã tiến hành thanh tra và phát hiện có vi phạm bản quyền phần mềm tại công ty Cổ phần Nam Hà Việt, địa chỉ tại khu CN Tân Bình, Tp. HCM.

Trong cuộc thanh tra bản quyền phần mềm được tiến hành tại Công ty Cổ phần Nam Hà Việt (NAHAVI) – kinh doanh nguyên vật liệu, vật tư, phụ tùng sắt thép, có trụ sở tại khu CN Tân Bình, TP.HCM, Đoàn Thanh tra liên ngành đã kiểm tra 50 máy tính sử dụng cho hoạt động kinh doanh của công ty và phát hiện hầu hết các phần mềm cài đặt đều không có bản quyền.

Cụ thể: 50 phần mềm Microsoft Window XP Profesional 2002, 49 phần mềm Microsoft Office 2003 và rất nhiều các phần mềm của Lạc Việt MTD 2002 và các phần mềm khác như Adobe Photoshop CS, Adobe Acrobat Pro 7 được cài đặt bất hợp pháp trong 50 máy tính của NAHAVI.

Trước những chứng cứ trên, đại diện công ty NAHAVI là ông Đinh Duy Hưng – Trợ lý Giám đốc đã ký vào Biên bản thanh tra thừa nhận hành vi sao chép, cài đặt các phần mềm trên chưa được sự đồng ý của chủ sở hữu là vi phạm pháp luật. Đoàn Thanh tra liên ngành đã yêu cầu công ty NAHAVI chất dứt hành vi vi phạm, dỡ bỏ toàn bộ các phần mềm không có bản quyền trong vòng 5 ngày và làm việc với các chủ sở hữu để hợp thức hóa các phần mềm vi phạm trên.

Năm 2008- 2009 được xem là một năm ảm đạm của ngành phần mềm Việt Nam do tác động của cơn lốc suy thoái kinh tế toàn cầu. Từ cuối năm 2009, những tia sáng về sự khởi sắc của ngành phần mềm Việt Nam đã mang đến hi vọng một năm tỏa sáng của ngành phần mềm trong năm 2010.

Để đạt được mục tiêu năm 2010 ngành phần mềm Việt Nam có tốc độ tăng trưởng trung bình khoảng 35-40%, doanh thu đạt trên 800 triệu USD thì vẫn cần nhiều sự hỗ trợ từ Chính phủ, các ban ngành để ngành phần mềm có đầy đủ các yếu tố thuận lợi cho sự phát triển, trong đó, bản quyền phần mềm được thiết chặt sẽ giúp cho các doanh nghiệp phần mềm nội thu được lợi nhuận, tái đầu tư, tạo đã cho sự phát triển mạnh mẽ hơn.

Bắt đầu thanh tra bản quyền phần mềm các doanh nghiệp nhỏ

Công tác thanh tra bản quyền phần mềm bước sang năm thứ 7 và bắt đầu được thực hiện triệt để đối với các doanh nghiệp nhỏ và vừa, 100% vốn trong nước.

Theo ông Vũ Xuân Thành, Chánh Thanh tra Bộ Văn hóa, Thể Thao và Du lịch, một tín hiệu tích cực có thể thấy rõ là rất nhiều doanh nghiệp liên doanh, các công ty Nhà nước lớn đã chấp hành tốt việc tuân thủ quyền tác giả phần mềm. Ý thức tôn trọng bản quyền phần mềm của cộng đồng doanh nghiệp đã cải thiện nhiều.

“Tuy vậy, đối với đa số các doanh nghiệp vừa và nhỏ, tình trạng vi phạm tràn lan hơn do vẫn còn tâm lý ỷ lại cho rằng việc thanh tra chỉ thực hiện ở các doanh nghiệp lớn. Chúng tôi khẳng định rằng hoạt động thanh tra đã, đang và sẽ đựơc thực hiện một cách công bằng, toàn diện trên tất cả các loại hình doanh nghiệp”, ông Thành nói.

Ông Thành cho biết, ngày 25/3 vừa qua, Đoàn thanh tra liên ngành gồm Thanh tra Bộ Văn hóa, Thể Thao và Du lịch và Cục Cảnh sát Phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Bộ Công An) đã tiến hành thanh tra doanh nghiệp nhỏ và vừa, 100% vốn trong nước đầu tiên là công ty Cổ phần Nam Hà Việt (NAHAVI) chuyên kinh doanh nguyên vật liệu, vật tư, phụ tùng sắt thép, có địa chỉ tại Khu công nghiệp Tân Bình, TP. HCM.

Đoàn Thanh tra liên ngành đã kiểm tra và phát hiện hầu hết các phần mềm cài đặt đều không có bản quyền. 50 phần mềm Microsoft Window XP Profesional 2002, 49 phần mềm Microsoft Office 2003 và rất nhiều các phần mềm khác như Lạc Việt MTD 2002, Adobe Photoshop CS, Adobe Acrobat Pro 7 được cài đặt bất hợp pháp trong 50 máy tính của NAHAVI.

Đoàn Thanh tra liên ngành đã yêu cầu công ty NAHAVI chất dứt hành vi vi phạm, dỡ bỏ toàn bộ các phần mềm không có bản quyền trong vòng 05 ngày và làm việc với các chủ sở hữu để hợp thức hóa các phần mềm vi phạm trên.

“Chiến dịch Thanh tra bản quyền phần mềm đã bước sang năm thứ 7 và chúng tôi sẽ ngày càng mở rộng các hình thức thanh tra triệt để hơn, hiệu quả hơn trong thời gian tới trên tất cả các lĩnh vực”, ông Thành cho biết thêm

Năm 2010, thanh tra bản quyền phần mềm mạnh hơn

Thanh tra Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã phát hiện nhiều vi phạm bản quyền phần mềm tại hai công ty thiết kế; tuyên bố sẽ tiếp tục đẩy mạnh hoạt động này trong năm 2010.

Đại diện Thanh tra Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho biết cơ quan này vừa tiến hành thanh tra việc sử dụng phần mềm tại Công ty thiết kế xây dựng DCM có trụ sở tại TP.HCM. Kết quả thanh tra phát hiện thấy công ty DCM đã sử dụng nhiều phần mềm không có bản quyền, từ các phần mềm phổ thông như Windows XP, Microsoft Office hay từ điển Lạc Việt đến các phần mềm chuyên dụng như Autodesk Architecture, Autodesk 3DS Max, AutoCAD 2009, AutoCAD 2008, AutoCAD 2007. Số phần mềm vi phạm được phát hiện tại công ty này ước tính có trị giá khoảng 800 triệu đồng.

Trước đó, Thanh tra Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cũng đã thanh tra bản quyền phần mềm tại Công ty cổ phần tư vấn đầu tư và thiết kế dầu khí (PV Engineering) có trụ sở tại TP.HCM. Sau khi kiểm tra 71 máy tính, đoàn thanh tra phát hiện PV Engineering đã sử dụng nhiều phần mềm chuyên dụng về thiết kế không có bản quyền như: AutoCAD 2007, Auto CAD 2004 và cả phần mềm do công ty trong nước phát triển như từ điển Lạc Việt.

Thời gian tới, theo đ ại diện Thanh tra Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, các hoạt động thanh tra sẽ tiếp tục được đẩy mạnh trên tất cả các đối tượng doanh nghiệp nhằm giảm tỷ lệ vi phạm bản quyền.

Hai hãng hàng không tranh nhau thương hiệu VietAir

Hãng hàng không tư nhân Vietjet Air nộp đơn đăng ký bảo hộ độc quyền thương hiệu VietAir, trong khi Vietnam Airlines lại được Thủ tướng đồng ý cho thành lập hãng hàng không với tên tương tự – Viet Air (có dấu cách).

Hãng hàng không tư nhân Vietjet Air nộp đơn đăng ký bảo hộ độc quyền thương hiệu VietAir, trong khi Vietnam Airlines lại được Thủ tướng đồng ý cho thành lập hãng hàng không với tên tương tự – Viet Air (có dấu cách).

(Vietnam Airlines đang giữ vị trí anh cả trên thị trường hàng không VN. Ảnh: Hoàng Hà.)

Thương hiệu VietAir đã được Hãng hàng không tư nhân Vietjet Air đăng ký bảo hộ độc quyền. Do vậy, Vietnam Airlines vội gửi đơn tới Cục Sở hữu trí tuệ đề nghị không cấp giấy chứng nhận bảo hộ độc quyền nhãn hiệu VietAir cho phía Vietjet Air.

Cái lý mà Vietnam Airlines đưa ra để phản đối là từ năm 1992 đến nay, hãng đã sử dụng thương hiệu Viet Air trên một số chặng bay quốc tế. Do vậy, xét về góc độ thời gian, Vietnam Airlines đã sử dụng nhãn hiệu Viet Air trước cả khi Công ty cổ phần Vietjet thành lập. Điểm khác duy nhất giữa 2 thương hiệu là, chữ VietAir mà Vietjet xin cấp viết liền còn thương hiệu mà Vietnam Airlines sử dụng viết rời (Viet Air). Tuy nhiên, cách đọc lại giống nhau nên Vietnam Airlines lo ngại người tiêu dùng sẽ nhầm lẫn.

Trao đổi với VnExpress.net chiều nay, một quan chức Cục Sở hữu Trí tuệ Việt Nam cho biết nhãn hiệu VietAir chưa cấp cho doanh nghiệp nào cả. Vietjet Air mới nộp đơn xin nhưng cũng chưa được duyệt. Về phía Vietnam Airlines, Cục cũng xem xét hồ sơ trên cơ sở chứng cứ như hãng đã sử dụng thương hiệu Viet Air chưa, bay đi những nước nào… “Hiện tại, tôi khẳng định thương hiệu VietAir trên chưa cấp cho hãng nào cả”, ông nói.

Theo vị quan chức này những chuyện tranh chấp tương tự như thế này vẫn thường xuyên xảy ra. Do đó, Cục sẽ căn cứ vào các yếu tố như đơn vị nào nộp đơn trước, doanh nghiệp nào đang sử dụng và phương hiệu này có rộng rãi, phổ biến hay không… trước khi có kết luận cuối cùng.

Đây là tranh chấp mới nhất trong quan hệ giữa Vietnam Airlines và Vietjet Air xảy ra. Trước đó, đại gia chiếm thị phần thống lĩnh trên thị trường hàng không nội địa đã có văn bản đề nghị Chính phủ không thông qua thương vụ bán 30% cổ phần của Vietjet Air cho đối tác ngoại Air Asia.

Vietnam Airlines lo ngại một khi AirAsia tham gia với 30% cổ phần trong Vietjet Airlines, thị trường sẽ xáo trộn. Với tiềm lực của mình, AirAsia đã có kế hoạch hợp tác với hãng giá rẻ của Australia – Jetstar thành lập liên minh các hãng hàng không chi phí thấp trong khu vực châu Á – Thái Bình Dương và có chiến lược mở rộng mạng lưới trong khu vực. Như vậy, việc AirAsia đầu tư vào Vietjet Air thực sự là mối lo với thị trường Việt Nam.

Tuy nhiên, hồi tuần trước, Bộ Giao thông Vận tải đã có văn bản gửi Chính phủ bày tỏ quan điểm ủng hộ thương vụ mua bán này với lý do Luật Hàng không không cấm Vietjet Air bán 30% cổ phần.

VN hiện có 7 hãng hàng không tham gia trên trục nội địa, gồm 3 hãng đang hoạt động – Vietnam Airlines, Jetstar Pacific Airlines, Vasco; 4 hãng hàng không tư nhân khác được cấp giấy phép là Vietjet Air, Indochina Airlines, Mekong Aviation và Viet Air. Trong đó, Indochina Airlines đã dừng bay sau một năm cất cánh. Vietjet Air dự kiến thực hiện chuyến bay thương mại vào tháng 5 này. Hai hãng khác là Mekong Aviation và Viet Air chưa có động thái nào cho thấy thời điểm bay.

Chia tiền tác quyền nhạc chuông, nhạc chờ như thế nào?

Hiệp hội Công nghiệp ghi âm Việt Nam (RIAV) đang gặp rắc rối trong việc chia tiền tác quyền nhạc chuông, nhạc chờ từ thành viên của chính RIAV!

Bất bình chuyện cào bằng

Ông Nguyễn Duy Khánh, Giám đốc Công ty Nhạc Xanh, ủy viên Ban Chấp hành (BCH) RIAV bức xúc: “Trước đây, khi Công ty Nhạc Xanh ký hợp đồng trực tiếp với Vietnamobile, Vietnam net, VMG… thì mỗi quý thu về 56 triệu đồng/đơn vị. Tuy nhiên, khi là thành viên của RIAV thì số tiền này chỉ còn 15 triệu/tháng trong khi RIAV khai thác tiền tải nhạc chuông, nhạc chờ từ 13 đơn vị mạng di động và website khác nhau. Chính vì vậy, toàn bộ các đơn vị này đều chuyển sang ký hợp đồng với RIAV để được lợi. Chính sách cào bằng như RIAV đang áp dụng hiện nay với các thành viên thì những đơn vị có ca khúc được ưa thích, được tải về máy điện thoại, thiết bị cầm tay, máy vi tính… càng nhiều thì đơn vị đó càng bị thiệt thòi. Trong khi đó, những công ty khác cho dù có số lượng ca khúc lớn, nhưng tỷ lệ tải về không nhiều lại được lợi vì RIAV trả tác quyền dựa theo tỷ lệ số ca khúc mà từng đơn vị sở hữu, không thực hiện việc đối soát – nghĩa là bài hát nào được tải về nhiều thì được chia tiền nhiều – dễ gây bất bình cho các đơn vị thành viên. Ví dụ, công ty A sở hữu 300 ca khúc nhưng có đến 150 ca khúc được tải về nhiều sẽ nhận ít tiền tác quyền hơn công ty B có đến 4.000 ca khúc được RIAV chi trả theo tỷ lệ số đông”.

Cũng theo ông Khánh, Công ty Nhạc Xanh đã nhiều lần đề nghị việc công khai tài chính thu chi về tác quyền và thay đổi cách trả tiền căn cứ theo số lượt truy cập và tải nhạc nhưng BCH RIAV vẫn không có động thái gì để thay đổi.

Khó tầm soát số lượt truy cập…?

Ông Huỳnh Tiết, Giám đốc Bến Thành Audio-Video, ủy viên BCH RIAV lại có ý kiến ngược lại. Theo ông Tiết thì đại diện Công ty Nhạc Xanh tỏ thái độ thiếu hợp tác với RIAV trong việc chi trả tác quyền nhạc chuông, nhạc chờ.

“Theo quy định, hội viên của một tổ chức phi chính phủ ở VN không thể là người nước ngoài hay mang quốc tịch nước ngoài. Trong khi đó, anh Khánh hiện là Việt kiều. Khi đăng ký là ủy viên BCH RIAV, anh Khánh đã không khai rõ lý lịch. Đến nay, BCH RIAV phát hiện vụ việc và sẽ kiến nghị giải quyết trong cuộc họp BCH RIAV tổ chức vào ngày 21.4 tới do Thứ trưởng Bộ VH-TT-DL Trần Chiến Thắng kiêm Chủ tịch RIAV chủ trì. Cuộc họp này sẽ giải quyết vấn đề mà Công ty Nhạc Xanh phản ứng về chuyện thu chi tác quyền của RIAV” – ông Huỳnh Tiết phát biểu.

Phó chủ tịch RIAV kiêm Giám đốc Vafaco Trần Ngọc Trí cũng đồng quan điểm với ông Huỳnh Tiết rằng để tầm soát số lượt truy cập và tải nhạc chuông, nhạc chờ trên các mạng di động, website hiện nay là rất khó. Thứ nhất các mạng di động như MobiFone, Viettel, Vinaphone… hay các website phải đồng ý cho cài các phần mềm đếm số lượt tải nhạc – ảnh hưởng ít nhiều đến bí mật kinh doanh. Thứ hai, chi phí để mua các phần mềm đếm số lượt này cộng thêm tiền vận hành, bảo trì… lên đến hàng trăm triệu đồng/tháng nên RIAV khó mà đảm đương nổi. Mặt khác, do số tiền để tải nhạc chuông, nhạc chờ hiện ở VN là thấp nên không đủ chi phí để triển khai và vận hành phần mềm tầm soát số lượt tải nhạc. Ông Trí khẳng định: “Đây chỉ là sự hiểu lầm và BCH RIAV sẽ giải quyết nội bộ trong cuộc họp ngày 21.4 tới. Tôi nghĩ chuyện sẽ không có gì lớn nếu từng thành viên ngồi lại với nhau, kiến nghị phương án tối ưu trong khả năng có thể để đạt hiệu quả cao nhất”.

Đề cập đến phản ứng của ông Nguyễn Duy Khánh, bà Trương Thị Thu Dung, Phó chủ tịch RIAV kiêm Giám đốc Trung tâm Băng nhạc Rạng Đông và ông Huỳnh Tiết đều khẳng định: “Thu chi của RIAV đều lập chứng từ, các cuộc họp về chuyện này đều đã thông báo đến các thành viên. Riêng những lần mời họp về chuyện thu chi, ông Khánh đa phần không có mặt do bận việc về Mỹ nên thiếu thông tin. Tại cuộc họp ngày 21.4, vấn đề này cũng được đưa ra công khai với các thành viên của RIAV”.